W 1956 roku grupa studentów i młodych twórców z Krakowa zagospodarowała podziemia Pałacu pod Baranami przy Rynku Głównym. Powstały wówczas Klub Młodzieży Twórczej miał być miejscem spotkań poza oficjalnymi zaleceniami. Pierwszy program kabaretowy zaprezentowano 16 grudnia 1956 roku, a na scenie pojawili się m.in. Barbara Nawratowicz, Krzysztof Litwin, Tadeusz Kwinta i Ryszard Fischbach.
Od początku w jednym miejscu spotykali się aktorzy, literaci, kompozytorzy, malarze, scenografowie i muzycy. Ta mieszanka gatunków i stylów z czasem zyskała miano „stylu piwnicznego”. Duży wpływ na jego kształt miał Zygmunt Konieczny, który dołączył w 1959 roku jako student kompozycji. Wniósł do piosenki myślenie bliższe teatrowi i muzyce klasycznej. W Piwnicy przewijał się także zespół Krzysztofa Komedy.
W 1962 roku po raz pierwszy zaśpiewała tam Ewa Demarczyk, wykonując „Rebekę” i „Karuzelę z madonnami” w programie „Siedem dziewcząt pod bronią, czyli Boże zachowaj Franciszka”. Nad całością czuwał Piotr Skrzynecki – gospodarz, selekcjoner i konferansjer, którego dzwoneczek, kapelusz i charakterystyczna sylwetka stały się znakami rozpoznawczymi Piwnicy.
Z Piwnicą związani byli m.in. Janina Garycka, Wiesław Dymny, Mieczysław Święcicki, Halina Wyrodek, Jan Kanty Pawluśkiewicz, Zbigniew Preisner, Marek Grechuta i Grzegorz Turnau, który trafił tam po zwycięstwie w Studenckim Festiwalu Piosenki w 1984 roku. W 1979 roku dołączyła Anna Szałapak, śpiewająca teksty Ewy Lipskiej, Agnieszki Osieckiej, Stanisława Barańczaka i Czesława Miłosza.
Fenomen Piwnicy dobrze oddaje album „Przychodzimy, odchodzimy” z 2000 roku, zawierający m.in. „Ta nasza młodość”, „Zaklinanie, czarowanie”, „Moją litanię” i „Plac na Groblach”. Repertuar obejmuje formy hymniczne, miniatury, numery aktorskie oraz absurdalne songi polityczne, jak „Dekret o stanie wojennym” czy „Poemat o wygaszeniu wielkiego pieca”.
Współczesną Piwnicę reprezentuje m.in. Agata Ślazyk z programem „Święto powinno trwać cały tydzień”, łączącym satyrę, żarty słowno-muzyczne i lirykę. Na jubileuszowych koncertach występują artyści różnych pokoleń, m.in. Ola Maurer, Tamara Kalinowska, Beata Czernecka, Tadeusz Kwinta, Dorota Ślęzak, Leszek Wójtowicz, Jakub Zuckerman i Adrian Konarski. Dyrektorem jest Bogdan Micek.
Koncert jubileuszowy z okazji 70-lecia Piwnicy pod Baranami odbędzie się 21 września o godzinie 19:00 w Teatrze Wielkim w Poznaniu. Bilety są dostępne.
Źródło: Poznań – Infoteka
